Gürcistan lideri Saakaşvili, ABD’nin desteğiyle, Güney Osetya ve Abhazya’yı geri almayı kafaya koymuştu. Amaç, bu iki bölgenin Gürcistan’a bağlanması ve sonrasında NATO kapılarının açılmasıydı.
Saakaşvili’nin ifadesine göre, toprağı işgal altında olan ülkeler pakta alınmıyordu. Ağustos 2008’deki irili ufaklı çatışmalardan sonra Gürcü ordusu harekete geçti. Bombalamalar ile birlikte Rus tanklarının paletleri dönmeye başlamış, uçaklar havalanmıştı. Çünkü hızla ilerleyen Gürcü ordusu, kısa sürede bu bölgelerde kontrolü sağlayacaktı.
Saakaşvili ateşkes istese de Ruslar bu talepleri, bölgelerin güvenliği sağlanmadan kabul etmedi. Rus ordusunun harekatı, bu bölgelerle sınırlı kaldı ve 5 günlük savaş sonrası ateşkes sağlandı. Ama 12 gün sonra Rusya, Abhazya ile Güney Osetya’nın bağımsızlıklarını tanıyarak askerlerini bölgeye konuşlandırdı.
2014 sonrası Ukrayna’nın Donetsk ve Lugansk bölgelerinde de benzer şeyler yaşandı. Ukrayna ordusu o gün bugündür silahlandı, bu bölgeleri ele geçirmeliydi.
NATO şemsiyesinin altına girmenin başka çaresi yoktu. Peki, NATO ve AB vaatleri ile göreve başlayan Ukrayna lideri Zelenskiy, Avrupa’ya mı güvendi?
Hangi lider olursa olsun, Rusya’nın hedefi hiç değişmedi. İster Zelenskiy isterse başka biri. Moskova, bu bölgeleri koruyup, Ukrayna’nın NATO önündeki engelini ortadan kaldıramazdı.
Bu sefer Gürcistan’dan farklı olarak genel çaplı işgali tercih etti çünkü amaç doğrudan hükümeti düşürmek. Ama şu anki tabloda bu plan olmadı ya da gecikti.
Ukrayna’nın Gürcistan’dan farkı, Avrupa kıtasında bulunması ve Avrupa ülkelerinin enerji güvenliğinde kilit rolde olmasıydı.
Bana göre Batı’nın Kırım konusundaki tavrı ortadayken Avrupa’ya çok güvenerek adım atan Zelenskiy zamanlama hatası yapsa da, medya araçlarını aktif kullanması ve ülkesini terk etmemesi, şu anki işgalin başarılı olma oranını, sadece askeri değil psikolojik olarak da geciktirdi.
Ukrayna halkını bütünleştiren Zelenskiy ülkesi için çabalayan bir lider ama kesinlikle Rusya’nın işgalindeki oyuncu değil.
NATO-Rusya krizi ‘denek haline gelen’ Ukrayna’da çözülmezse, dünya başka bir denek ülkeyi kaldıramaz.
Fatih Ergin
Gazeteci ve Yazar
