Japonya, seyirci olarak kimsenin katılamadığı bir Olimpiyat Oyunlarına 17 milyar Dolar harcadı. Ancak zorlukların üstesinden gelindiğine dair paylaşılan bir mesaj dünya çapında olumlu yankı buldu.
Peki sizin için ertelenen, üzerinde günlerce tartışılan oyunlar nasıldı? Sevseniz de sevmeseniz de, 2020 Olimpiyat Oyunlarının pandemi ortamında yapılması, çılgınca bir teklif olduğunu kabul etmelisiniz. 206 rakip ekiple, Birleşmiş Milletler’den daha büyük ve daha çeşitliydiler. Tahmini faturası en az 12 milyar Sterlin, yani ülke bütçesinin % 111 fazlası ile Japonlar 300 yeni 300 yataklı hastane veya 1.200 ilkokul inşaa edebilirlerdi.
Olimpiyat oyunlarını ortaya koymak için ülkelere nelere mal oluyor, gerisini sizler düşünün.
Oyunlar her zaman farklı tartışmaları beraberinde getirmiştir ve getirmeye de devam edecektir. Bu nedenle, Fransız aristokrat Pierre de Coubertin, 1892’de Sorbonne’da yaptığı bir konuşmada antik Olimpiyatların yeniden canlandırılmasını önerdiğinde, seyircilerin çoğu şaka yaptığını düşünmüştü.
De Coubertin, 1896’da Atina’daki ilk Oyunlarla Yunanlıları zorladıktan sonra bile, Yunanlılar aynı Tokyo olimpiyatlarında yaşananlar gibi vazgeçmeye ve çalışmaya devam ettiler. Mekanların hiçbiri hazır olmayacaktı, maliyetler çok yüksekti, ölçek çok büyüktü, tüm proje çok iddialıydı. 125 yıl sonra, Coubertin’in orijinal konsepti tamamen başka bir şeye dönüştüğünde, hala yetkililere yaşanan ortam böyle hissettiriyordu.
Spor tarihçisi David Goldblatt, modern Olimpiyatları doğru bir şekilde “evrensel insanlığın seküler ticarileştirilmiş bir kutlaması” olarak tanımlıyor. Onlar küresel bir buluşmaya en yakın olduğumuz yerler, o kadar büyük ki, çadırın dışında olmak isteyenler için bile yer var. Oyunlar, onların kaldırılmasını isteyen tüm protestocular için alanları bile belirler.
Bunlardan birkaçının aradan geçen senelere rağmen hala izleri kalmış gibi ve özellikle Japonya’da da yaşandı. Tokyo Olimpiyatları bazı istenmeyen rekorları da kırdı. İkinci haftada günlük Covid vakaları ülke çapında yeni bir zirveye ulaştı. Bunların üçte birinden fazlası, rakamların son iki haftada neredeyse üç katına çıktığı Tokyo’daydı.
Bunlardan sadece 350 kadarı doğrudan Olimpiyatlarla bağlantılıydı. Ancak insanlara evde kalmalarını ve sosyal mesafeye uymalarını söyleyen bir hükümet tarafından gönderilen karışık mesajlar gibi ikinci etkileri olmuyordu.
6 milyar Dolardan fazla kamu parasına mal olan, ancak halkın katılamadığı bir spor partisi gibiydi. Vatandaşın kızmaması, protesto etmemesi mümkün değil ? İşin en üzücü yanı da buydu?
Olimpiyat çitlerinin dışında bekleyen insanlar ve çocuklar içeride neler olup bittiğine bir göz atmaya çalışıyorlardı. İnsanlar Olimpiyat Stadı ile aralarındaki metal ağdan fotoğraf çekmek için kuyruğa giriyorlardı. Bazı gerçeküstü anlar için de meraklılar aynı takibe devam ettiler.
Tüm boş tribünler, olabilecekleri vaadiyle bu olimpiyatların yan yana yaşanması anlamına geliyordu. Kısıtlı kapasitede bile seyirci almama kararı daha da kafa karıştırıcıydı çünkü şehrin her yerinde sinemalar ve konser salonları hala açıktı. Bu ikilem ise, Uluslararası Olimpiyat Komitesi ile Japon hükümeti arasındaki siyasi mücadelesinin bir sonucuydu.
Uluslararası Olimpiyat Komitesi – IOC, her zaman olduğu gibi itibarına verilen zarardan bağımsız olarak yoluna devam edecektir. Pekin Kış Olimpiyatları altı ay içinde başlayacak ve tamamen yeni, kendi zorluklarını da getirecektir.
Japon hükümeti ise bir sonraki genel seçimde bunun bedelini ödeyebilir, sinyallerini zaman içinde, yansıyan haber satırları arasında göreceğiz .
Peki Japonlar tüm bunların karşılığında ne aldı? Herkes gibi onların da hevesle ekranlardan izlediği rekor sayıda madalya ve sayısız saatlerce içerik. Olimpiyat kapsamı, nüfusun üçte ikisinden fazlası olan 85 milyondan fazla Japon’a ulaştı. Spor mücadelesi elbette muhteşemdi ve dünyanın dört bir yanındaki Covid – 19 nedeniyle yorgun, yıpranmış insanlar için hoş bir dikkat dağıtıcıydı.
Elaine Thompson – Herah’ın sprintlerde kazandığı altın madalya, Olimpiyat havuzunda Caeleb Dressel’den gelen altın veya Momiji Nishiya’nın kadınlar sokak kaykayında kazandığı veya herhangi biri olsun, nefes kesen mücadelelerden kendi favorilerinizi seçebilme hakkını ekranlardan bizlere tanıdı.
Son iki haftada 330 altın madalya daha boyunlara takıldı. Tek farklı işlem ise madalyaların tepsilerde sunulmasıydı. Olimpiyat madalyaları madalya sahipleri sporcular tarafından kendi elleriyle boyunlarına takmalarıydı. Gene ufak tepsilerde sunulan üç renkli Olimpiyat zafer buketleri madalya sahipleri sporcular tarafından tepsiden alındı.
Tokyo 2020 Olimpiyat ve Paralimpik Oyunları için yaklaşık 5.000 buket yapıldı, yeri gelmişken, “zafer buketine” kısaca değinmek isterim. Olimpiyat Oyunları tarihi boyunca ortak bir manzara olmasına rağmen, Tokyo 2020, Londra 2012’den bu yana ilk kez ev sahibi bir şehrin zafer buketleri kullanılacağı açıklandı ve bu fikir Japonlar için büyük önem taşıyor du.
Tokyo 2020 için buketler içinde kullanılan çiçekler, 2011’deki Büyük Doğu Japonya Depremi’nden etkilenen bölgelerde yetiştiriliyor ve gezegendeki en büyük spor etkinliği olan Olimpiyat ve Paralimpik Oyunlarının cazibesini küresel bir izleyici kitlesine tanıtmak için mükemmel bir fırsat sunacağı umularak hazırlanmıştı. Umarız, bu düşünce hedefine ulaşmıştır.
Uluslararası Olimpiyat Komitesi – IOC başkanı Thomas Bach, yaptığı son açıklamada Tokyo 2020 oyunlarının “Sadece Olimpiyat hareketine değil, tüm dünyaya umut ve güven” verdiği konusunda ısrar etti.
