Noel hediyesi – Brexit anlaşması

Noel hediyesi – Brexit anlaşması 
İngiltere Başbakanı Boris Johnson, Brexit anlaşmasının ülke için “Noel hediyesi olduğunu söyledi” söylemesine de.! Tam üç gündür  Büyük Britanya gündeminin ilk sırasınında yer alan Brexit anlaşması, 10 Downing Street giriş kapısı önünde duran dev çam ağacı altında ki hediye açılmadı. Yaklaşık 2000 sayfalık hukuki metin henüz yayınlanmadı ki. 
2000 sayfa içinde kuşkusuz tarafların farklı yorumlamasına, tartışmalara açık bazı noktalar olacaktır ve bunlar önümüzdeki günler ve aylarda kesinlikle ortaya çıkacaktır.
Brexit anlaşmasını kamuoylarına İngiltere hükümeti ‘ulusal egemenliğin geri alınışı’, AB ise ‘ortak pazarın adil olmayan rekabetten korunmasının güvencesi’ olarak adeta zafer havasında sunulmasına inanmasalar, ne İngiltere, ne de Avrupa Birliğinin 27 ülkesi bu ön metne imza atarlar mı? Bence HAYIR.
9 aydır sıkı süren müzakerelerin ardından Noel arifesinde sabaha karşı saat 01:44’te anlaşmaya varıldıktan sonra Alexander Boris de Pfeffel Johnson 500 sayfalık belgeyi kavradı ve ekranlara şöyle seslendi: “Büyük sevinç, çünkü bu anlaşma, işletmelere ve gezginlere, ülkemizdeki tüm yatırımcılara gelecek yıldan itibaren kesinlik kazandıracak bir anlaşma” diyerek bayram havasında, Noel mesajı ile birleştirerek Brexit anlaşmasının AB ile “mutlu ve başarılı” bir ilişkinin temeli olacağına inandığını söyledi.
Kısacası 1 Ocak’ta yürürlüğe girecek ve İngiltere’nin AB’den anlaşmasız ayrılmayı önlediği anlamına da geliyor, İngiltere Başbakanı Boris Johnson’un bu süreçte konuyla ilgili yaptığı tüm açıklamaları.
Parlamento, 30 Aralık yani çarşamba günü anlaşmayı oylamak için Noel tatilinden geri çağrıldı, ancak milletvekillerine Kovid -19 salgını nedeniyle “kesinlikle gerekli” olmadıkça Avam Kamarası’na şahsen gitmemeleri yönünde uyarıda  bulunulacak.
Brexit anlaşmasının İngiltere Parlementosunda onaylanmasına neredeyse kesin gözüyle bakılıyor. Ancak  Boris Johnson katı Brexit karşıtı muhalefet sorularıyla karşı karşıya kalınacağı ihtimali de tahmin ediliyor. Nigel Farage,  şimdiden İngiltere – AB ticaret anlaşmasının ‘mükemmel olmadığını’ dile getirdi bile. 
Avrupa Parlamentosu’nun yeni yıla kadar anlaşmayı oylama olasılığı düşük, bu da anlaşmaya tam yeşil ışık yakana kadar, başvurusunun geçici olması gerektiği anlamına geliyor. Anlaşmanın 27 AB üyesi tarafından da onaylanması gerekiyor. Diplomatların baş müzakereci Michel Barnier’den  Brexit anlaşmasıyla ilgili detaylı  brifing aldığı biliniyor.
Noel tatil dönemi açıklamalarıyla devam edersek satır aralarında ki önemli detayları sıralamak mümkün. 
Downing Street’teki bir basın toplantısında Boris Johnson şunları söyledi: 
“Yasalarımızın ve kaderimizin kontrolünü geri aldık. Düzenlememizin her zerresinin ve parçasının kontrolünü eksiksiz ve serbest bir şekilde geri aldık. 1 Ocak’tan itibaren gümrük birliğinin ve tek pazarın dışındayız. İngiliz yasaları yalnızca İngiliz parlamentosu tarafından Birleşik Krallık mahkemelerinde oturan İngiliz hakimler tarafından yorumlanacaktır ve Avrupa Adalet Divanı’nın yargı yetkisi sona erecektir. TIR şöförleri 1 Ocak’tan itibaren Fransa’ya girerken gümrük kontrollerinden geçeceklerdir. Ayrıca, geçilen ilçe yollarında olası gecikmeler nedeniyle trafik tıkanmasını durdurma planın bir parçası olarak Kent’teki geçişlerine erişim iznini de gerektirecektir” diyen  Johnson ,anlaşmanın yaklaşık  £660 Milyar Pound değerinde ticareti kapsadığını ve şu anlama geldiğini söyledi: 
*Mallar ve bileşenler AB pazarında tarife ve kota olmadan satılabilir. *İngiltere’nin yakalayabileceği İngiliz sularındaki balık payının şu anda yaklaşık “yarısından” beş buçuk yıllık geçişin sonunda, üçte ikiye yükselmesine izin verecektir. *Haksız rekabet iddiaları, “orantılı” bir yanıt olasılığı bulunan bağımsız bir üçüncü şahıs tahkim heyeti tarafından yargılanacaktır. 
Başbakan Boris Johnson, balıkçılıkla ilgili talebe dayanmak zorunda kaldığını ve hayati öneme sahip mali hizmetler sektöründe istediğini elde edemediğini kabul etti. Bu sabahki birkaç Pazar gazetesi  başlıklarıyla yorum yapmadan nokta koymak isterim ;
The Observer –  Brexit:  Milletvekilleri anlaşmayı onaylamak için acele ederken, balıkçılar, ‘ihanet’ diye bağırıyor manşeti altına  – Brexiter önde gelen isimlerinden David Davis, bir günlük tartışmanın “çok hızlı” olduğunu söylerken, endüstri kurumları “İngiltere daha geniş bir anlaşma kazanmak için balıklara boyun eğdi”  ara başlığı atılıyor. 
The Sunday Telegraph ; Başbakan -İngiltere için büyük değişiklikler geliyor.
Sunday Express ; Gelecek bizim elimizde
Sunday Times ; Brexit taraftarları anlaşmaya hazırlanıyor.
Sunday People ;Başka bir kabus – aşılamada %80 atlama.

Rıdvan Ertuğ
Rıdvan Ertuğ
ridvan.ertug@turkulak.com.tr