İrlanda Cumhuriyet Ordusu’nun (IRA) eski siyasi kanadı Sinn Fein, Kuzey İrlanda tarihindeki ilk seçim zaferini kazandı. Sinn Fein, birleşik bir İrlanda’nın oluşturulmasını tartışmaya açma çağrısında bulundu.
Sinn Fein, oyların yüzde 29’unu alırken, İngiltere yanlısı Demokratik Birlik Partisi (DUP) yüzde 21,3’te kaldı. Bu zaferle Sinn Fein, mecliste kontrolu sağlayan ilk İrlandalı milliyetçi parti oldu.
Kuzey İrlanda’daki Sinn Fein Başkanı Michelle O’Neill, “Bugün çok önemli bir değişim anını temsil ediyor. Politikamız ve halkımız için belirleyici bir an” dedi.
O’Neill, partinin bölgeyi İrlanda Cumhuriyeti ile birleştirme hedefi etrafında artık “dürüst bir tartışma” yapılması gerektiğini söyledi.
Ancak bu zafer bölgenin statüsünü değiştirmeyecek. Zira Birleşik Krallık’tan ayrılmak için gereken referandum İngiliz hükümetinin takdirinde ve muhtemelen yıllarca gerçekleşmeyecek.
Ancak Sinn Fein açısından sembolik önemi çok büyük. Zafer, ağırlıklı olarak bölgenin Protestan nüfusunun desteklediği İngiliz yanlısı partilerin yüzyıllık egemenliğine son veriyor.
Birleşik Krallık’tan ayrılmak için bir kampanya yürüten İskoçya Özerk Yönetimi Başbakanı Nicola Sturgeon da Twitter’daki paylaşımında, “gerçekten tarihi bir sonuç” diyerek Sinn Fein’i ilk kutlayanlar arasında yer aldı.
Bölgenin zorunlu güç paylaşımında, hükümetin başbakanı için en büyük parti aday önerme hakkına sahip olsa da DUP ile anlaşmazlıklar, böyle bir atamanın aylar alabileceği anlamına geliyor.
Bir gazetecinin bölgenin ilk İrlandalı milliyetçi başbakanı olmayı bekleyip beklemediği sorusuna O’Neill, “Halk konuştu” diyerek yanıt verdi.
DUP lideri Jeffrey Donaldson, İngiltere’nin Avrupa Birliği’nden çıkışının ardından Kuzey İrlanda’nın Birleşik Krallık’ın geri kalanıyla ticaretini düzenleyen protokol tamamen düzenlenmedikçe, hükümete katılmayacağını söyledi.
DUP, kampanya sırasında Brexit’i ele alış biçimi nedeniyle ağır bir şekilde eleştirilmişti. Kuzey İrlanda ile Birleşik Krallık’ın geri kalanı arasında etkili ticaret sınırının kaldırılması, önemli bir seçim vaadiydi.
Sinn Fein, Kuzey İrlanda’nın Birleşik Krallık içindeki yeri için otuz yıl süren 1998 barış anlaşmasıyla sona eren çatışmalar sırasında, IRA ile olan bağlantıları nedeniyle İrlanda sınırının her iki tarafındaki siyasi arenada tarafından uzun süre dışlandı.
O zamandan beri, yaşam maliyeti ve sağlık bakımı gibi gündelik konularda kampanyalar yürüterek başarılı bir temel oluşturdu ve İrlanda Cumhuriyeti’ndeki en popüler parti haline geldi.
Kuzey İrlanda seçimlerinde de merkezdeki seçmene hitap etmek için, İrlanda’nın birliğinden ziyade ekonomik kaygılara odaklandığı benzer bir yol izledi.
Seçimler, uzun süredir İngiliz yanlısı Protestan partilerin, kuzeyi İrlanda Cumhuriyeti ile birleştirmeyi tercih eden ağırlıklı Katolik İrlandalı milliyetçi partilerin gölgesinde kalacağını gösteren demografik eğilimleri ortaya koydu.
