Kazakistan’da protestoların 3. gününde son durum: Onlarca gösterici öldürüldü
Avrupa Birliği (AB) Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Josep Borrell, Kazakistan’a gönderilen dış askeri yardımın “kaçınılması gereken hatıraları canlandırdığını” ifade etti.
Borrell, Kazakistan’daki protestoları ve bu ülkeye Kolektif Güvenlik Anlaşması Örgütü (KGAÖ) ülkelerinin asker göndermesini sosyal medya mesajında değerlendirdi.
Kazakistan’daki gelişmeler nedeniyle büyük endişe taşıdıklarını belirten Borrell, sivillerin hakları ve güvenliğinin garantiye alınması gerektiğini kaydetti.
“Dış askeri yardım, kaçınılması gereken durumlarla ilgili hatıraları canlandırıyor.” ifadesini kullanan Borrell, AB’nin ülkedeki krizin çözümü için destek vermeye hazır olduğunu bildirdi.
Kazakistan’da son durum
Kazakistan polisi, ülkede üç gündür devam eden protestolarda onlarca göstericinin öldürüldüğünü açıkladı.
Polis sözcüsü Saltanat Azirbek, Almatı’da gece boyunca “devlet binalarına saldırı girişimi” olduğunu ve “onlarca kişinin etkisiz hale getirildiğini” söyledi.
İçişleri Bakanlığı, hükümet binaları ateşe verildiği gösteriler sırasında en az sekiz kolluk görevlisinin öldüğünü ve 2 binden fazla kişinin gözaltına alındığını duyurdu.
Bu sabah saatlerinden itibaren de yüzlerce göstericinin bulunduğu kentin ana meydanına çok sayıda zırhlı personel taşıyıcı ve askeri birlik sevkedildi.
Görgü tanıları güvenlik güçlerinin meydana girişi sırasında silah seslerinin duyulduğunu aktardı.
Devlet televizyonu, Kazakistan Ulusal Bankası’nın tüm finans kurumlarını askıya almaya karar verdiğini bildirdi. Ülkede internet erişimi büyük oranda kapatıldı.
Kolektif Güvenlik Anlaşması Örgütü asker gönderdi
Bu arada Rusya liderliğindeki ‘barış gücü’ protestolar devam ederken cumhurbaşkanının kontrolü ele geçirmesine yardımcı olmak için ülkeye giriyor.
Kolektif Güvenlik Anlaşması Örgütü (KGAÖ) Kazakistan’daki durum nedeniyle bu ülkeye asker gönderdi.
KGAÖ Genel Sekreterlikten yapılan açıklamada, “KGAÖ Kolektif Güvenlik Konseyinin 6 Ocak’ta aldığı karar doğrultusunda, durumun istikrara kavuşturulması ve normalleştirilmesi amacıyla KGAÖ’nün barış gücü Kazakistan’a gönderildi.” ifadesine yer verildi.
Bu güçlerin Rusya, Belarus, Ermenistan, Tacikistan ve Kırgızistan askeri birliklerinden oluştuğu belirtilen açıklamada, “KGAÖ’nün barış güçleri arasında Rusya Hava İndirme Kuvvetlerinin askeri birimleri bulunuyor.” denildi.
Açıklamada, söz konusu güçlerin Rus Hava Kuvvetlerine ait uçaklarla gönderildiği kaydedildi.
Tokayev, yardım talebinde bulunmuştu
Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev, ülkedeki mevcut durum nedeniyle üyesi oldukları KGAÖ ülke liderlerinden yardım talebinde bulunmuştu.
Tokayev, devlet televizyonundan yayınlanan dünkü konuşmasında, ‘dışarıda eğitilen terör çetelerinin protestolara öncülük ettiğini, binalara, altyapıya ve silahlara el koyduğunu söyledi.
Tokayev, “Aslında bu artık bir tehdit değil, devletin bütünlüğünü zedelemek. En önemlisi benden acilen yardım isteyen vatandaşlarımıza yönelik bir saldırı” dedi.
KGAÖ, 2002’de Bağımsız Devletler Topluluğu (BDT) üye ülkeleri Rusya, Belarus, Kazakistan, Kırgızistan, Tacikistan ve Ermenistan tarafından hükümetler arası askeri ittifak olarak kuruldu.
Kazakistan’daki durum
Kazakistan’ın batısında 2 Ocak’tan itibaren LPG’ye yapılan zamlar ve sosyoekonomik durumun kötüleştiği gerekçesiyle başlatılan protestolar ülkenin diğer kesimlerine yayıldı.
Sokak olaylarına dönüşen gösterilerde güvenlik güçleri ile protestocular arasında çatışmalar meydana geldi. Polis ile askeri araçları ateşe veren ve devlet binalarına giren protestoculara, güvenlik güçleri ses bombası ile müdahale etti.
Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev, protestolardan sorumlu tuttuğu hükümetin istifasını kabul etti.
Protestoların yayılması sonucu önce başkent Nur Sultan, Almatı şehri ve Mangistau eyaletlerinde olağanüstü hal ilan edildi. Ardından olağanüstü hal kararının ülkenin tüm bölgelerinde geçerli olduğu duyuruldu.
